صفحه بعد مواضع محلى منطقه‏اى و بين‏المللى صفحه قبل


مواضع محلى منطقه‏اى و بين‏المللى

1. فلسطينيان
با شروع انتفاضه‏الاقصى، شيخ احمد ياسين رهبر جنبش مقاومت اسلامى فلسطين )حماس( در پيامى تأكيد كرد:

»ما به راهمان كه همان پيروزى يا شهادت است ادامه خواهيم داد. و اعاده حقوق فلسطينى‏ها و استقرار صلح تنها با مقاومت و زور تحقق خواهد يافت.«(96)

جنبش حماس نيز از تشكيلات خودگردان خواست تا مذاكرات با رژيم صهيونيستى را متوقف كرده و در كنار مردم فلسطين قرار گيرد.
ياسر عرفات رئيس تشكيلات خودگردان نيز براى تشريح وقايع و مواضع خود راهى مصر شد. نبيل شعث )وزير برنامه‏ريزى و همكارى‏هاى بين‏المللى تشكيلات خودگردان( در اين باره به راديو اسرائيل گفت:
»عرفات با هدف تشريح ابعاد رويدادهاى جارى در فلسطين اشغالى، عازم فرانسه، انگليس، ايرلند، بلژيك و لوگزامبورگ مى‏شود و با وزيران خارجه اين كشورها و نيز رئيس اتحاديه اروپا ديدار و گفت‏وگو مى‏كند.«(97)

روزنامه \"عكاظ\" چاپ عربستان به نقل از عرفات رئيس تشكيلات خودگردان فلسطين نوشت:

»براى رويارويى با رژيم صهيونيستى آماده به كار گيرى هر گونه راه‏حلى از جمله جنگ است.«

وى طى مصاحبه‏اى اظهار داشت:

»ما در اين شرايط آماده پذيرش هر راه‏حلى هستيم. ما همواره به دنبال صلح هستيم اما اگر مجبور به دفاع از خود شديم در جنگيدن ترديد نمى‏كنيم. مردم فلسطين در مبارزات خود راه‏حل‏هاى زيادى دارند و تاريخ اين مردم مملو از فداكارى است.«(98)

پس از اينكه درگيرى‏ها با شدت در فلسطين اشغالى ادامه يافت، \"نبيل ابوردينه\" مشاور مطبوعات عرفات اعلام كرد كه منطقه در آستانه‏ى انفجار قرار دارد و اسرائيل و آمريكا بايد بهاى اين جنگ را بپردازند. وى اظهار داشت:

»انتفاضه كنونى جنگ براى آزاد سازى سرزمين‏هاى اشغالى از چنگال تجاوزگران و حمايت از مقدسات اسلامى است.«(99)

وى صلح و سازش بدون بازگشت سرزمين‏هاى اشغالى و قدس به صاحبان اصلى آن‏ها را بى‏معنا دانست، و هفته‏هاى آينده را بسيار حساس خواند و تأكيد كرد كه منطقه با خطر جدى رو به رو است.
احمد جبريل دبير كل جبهه خلق براى آزادى فلسطين )فرماندهى كل( نيز طى مصاحبه‏اى با شبكه تلويزيونى الجزيره اظهار داشت:

»انتفاضه مسجدالاقصى نتيجه يك بسيج عظيم مردمى است.«

وى افزود:

»دو روز پيش به شارون اجازه دادند كه وارد حرم مسجدالاقصى شود تا چگونگى نصب هيكل سليمان را كه مورد ادعاى يهوديان است در حرم مسجدالاقصى بررسى كند.«

وى ادامه داد:

»آنچه اتفاق افتاد يك بسيج مردمى عظيم است و ملت مسلمان فلسطين عزم راسخ دارد كه از اين حرم شريف و مكان مقدس در برابر جسارت صهيونيست‏ها دفاع كند.«(100)

»پنج گروه ديگر فلسطينى انتفاضه را تنها گزينه راهبردى براى تحقق اهداف ملت فلسطين دانستند. جنبش ملى فلسطين كه از پنج گروه - از جمله فتح - تشكيل شده، بر ادامه انتفاضه تأكيد كرد و مذاكرات 10 سال گذشته و توافقات به عمل آمده با رژيم صهيونيستى را بى‏نتيجه خواند. اين گروه‏ها از انتفاضه به عنوان انتخابى راهبردى عليه اسرائيل نام برده و اصرار حكومت خودگردان بر ادامه مذارات را تقبيح كرده و خواستار كنار گذاشتن مذاكرات - كه جز وعده‏هاى پوچ، حاصلى براى ملت فلسطين ندارد - شدند و از حكومت خودگردان خواستند تا براى تسريع پيروزى مردم فلسطين به صف مبارزان بپيوندند.
جنبش فتح، با تهديد شارون به خشونت اعلام داشت كه زندگى را براى شهرك‏نشينان تنگ خواهيم كرد. اين جنبش به مبارزين عرب دستور داد تا عمليات خود را عليه شهرك‏نشين‏هاى يهودى و سربازان اسرائيلى افزايش دهند. جنبش فتح سقوط شارون و شهرك‏هاى يهودى را هدف اصلى خود برشمرد و به قدرت رسيدن شارون را عاملى تشديد كننده در توسعه انتفاضه و استمرار آن اعلام كرد. اين جنبش يك مجموعه اقدامات سازمان يافته به منظور تقويت وحدت ملى و كنترل اوضاع داخلى را اتخاذ كرد.
جنبش حماس و جهاد اسلامى با تهديد اسرائيل به يك سرى عمليات در خاك اين رژيم، خواستار تشديد انتفاضه بدون توجه به تغيير كادر رهبرى اسرائيل شدند. اين دو گروه خاطرنشان ساختند كه عمليات شهادت‏طلبانه فلسطينيان نشان مى‏دهد كه جنايت‏هاى رژيم صهيونيستى نه تنها خللى در عزم راسخ مردم مظلوم فلسطين در تداوم انتفاضه به وجود نياورده بلكه آنان را مصمم‏تر و ثابت‏تر كرده است. اين دو گروه همچنين خواستار توقف روند سازش شدند. عبدالعزيز رنتيسى يكى از رهبران حماس ضمن تأكيد بر جهاد مسلحانه، آن را تنها راه حفظ جان شهروندان فلسطينى و جلوگيرى از كشتارهاى خونين آن‏ها دانست. ابومرزوق عضو حماس نيز اعلام كرد كه سياست‏هاى پشت پرده بر ضد انتفاضه به خصوص در فرانسه، طابا و شرم‏الشيخ همچنان ادامه دارد و فشار صهيونيست‏ها جز تشديد انتفاضه نتيجه‏اى نخواهد داشت.
جهاد اسلامى نيز با بمب‏گذارى در بيت‏المقدس و در گذرگاه صوفا در رفح و غزه، نقش بسيار مهمى در تشديد انتفاضه داشت. اين گروه همچنين با قاتل خواندن باراك و شارون، آن‏ها را به يكسرى عمليات در خاك اسرائيل تهديد كرد.
سازمان آزادى‏بخش فلسطين كه متشكل از جبهه‏ى دموكراتيك براى آزادى فلسطين، جبهه خلق براى آزادى فلسطين و جنبش فتح عرفات مى‏باشد، ضمن تأكيد بر بازبينى سياست مذاكره با رژيم صهيونيستى از سوى تشكيلات خودگردان خواستار از سرگيرى انتفاضه شدند. اين گروه‏ها با تهديد شارون نتايج مذاكرات را چيزى جز اتلاف وقت و خنثى‏سازى انتفاضه و در هم ريختن اوضاع نيروهاى ملى فلسطين و دلسرد كردن حاميان عربى و اسلامى و بين‏المللى از انتفاضه ندانستند. اين گروه‏ها ضمن رد مذاكرات، جهاد همه جانبه را تنها راه نجات ملت فلسطين دانستند. جبهه دموكراتيك و جنبش خلق بيانيه صلح را به باد انتقاد گرفته و تأكيد كردند كه انتفاضه مى‏بايست براى وادار كردن رژيم صهيونيستى به پذيرش حق بازگشت 3/7 ميليون آواره فلسطينى و تأسيس كشور مستقل فلسطين ادامه يابد. جبهه‏ى خلق نيز خواستار توقف مذاكرات سازش از سوى حكومت خودگردان شد و با تأكيد بر اجراى قطعنامه‏هاى 338 242 و 194 مبارزات مسلحانه و مردمى را مكمل يكديگر دانست.
جبهه )ماركسيستى( مردمى براى آزادى فلسطين و جنبش فتح انتفاضه نيز ضمن رد مذاكرات سازش، بر تأسيس كشور مستقل فلسطين كه بيت‏المقدس پايتخت آن باشد و بازگشت پناهندگان فلسطينى به كشورشان تأكيد كردند.«(101)

2. اسرائيل
پس از شدت گرفتن انتفاضه‏الاقصى رژيم صهيونيستى در مقابله با خيزش انتفاضه دست به تحركات سياسى دامنه‏دارى در سطح منطقه‏اى و بين‏المللى زد. از جمله \"شلموبن‏آمى\" كفيل وزارت خارجه اسرائيل براى تشريح مواضع اسرائيل درباره تحولات جارى در مناطق خودگردان و تلاش براى متوقف كردن ناآرامى با مسئولان ده‏ها كشور جهان تماس گرفت.
از سوى ديگر \"ليران وبونبون\" يك سخنگوى حزب ليكود اسرائيل گفت:

»با توجه به شرايط موجود و بحرانى كه در حال حاضر از روند مذاكرات حاكم شده است تصور مى‏كنم كه گفت‏وگوها بدون نتيجه به آخر رسيده است. تمام مقامات و مردم اسرائيل متوجه شده‏اند كه شرايط كنونى بسيار بحرانى است و توافقنامه اسلو كه هفت سال پيش امضا شده است يك اقدام پوچ و واهى مى‏باشد.«(102)

آريل شارون رئيس حزب ليكود نيز با تقدير از اقدامات سركوبگرانه ارتش اسرائيل، باراك را به سركوب هر چه بيشتر فلسطينى‏ها تشويق كرد. وى در سخنانى كه از راديو اسرائيل پخش شد، گفت:

»حزب ليكود از دولت اسرائيل و نيروهاى امنيتى كه با مقابله با اعمال خشونت‏آميز برخاسته حمايت مى‏كند.«(103)

وى همچنين تشكيلات خودگردان را به نظارت و راه‏اندازى درگيرى و نبردهاى خيابانى متهم كرد و همه احزاب و گروه‏هاى سياسى صهيونيسم را به آماده‏باش فراخواند.
روزنامه‏هاى اسرائيلى نيز - با توجه به گسترش انتفاضه و نيز درگيرى‏هاى پيش آمده و حملات نيروهاى اسرائيلى به فلسطينى‏ها كه بى‏سابقه بود - در باره فروپاشى كامل روند صلح مطالبى را درج كردند. از جمله روزنامه \"هاآرتس\" نوشت:

»با ادامه درگيرى ]در سرزمين‏ها اشغالى[، نخست‏وزير اسرائيل به اين باور رسيده كه روند سازش به كلى از هم فروپاشيده و هيچ گونه امكان بازسازى آن در مرحله كنونى وجود ندارد.«

به نوشته اين روزنامه باراك در جلسه خصوصى با لحن قاطعانه گفته است كه همه چيز به سادگى نابود شد و آنچه صورت گرفته بود بر باد رفت. باراك ضمن توصيف كردن عرفات به كژدم گفت:

»ما مى‏خواهيم از رودخانه‏اى عبور كنيم كه عرفات عقرب در آن وجود دارد كه طبيعتش نيش زدن است.«(104)

روزنامه \"يديعوت آهارنوت\" نيز نوشت:

»كلينتون هم معتقد است كه تلاش‏هاى هشت ساله‏اش به هدر رفته و ممكن است موافقت باراك با ديدار شارون از مسجدالاقصى عمدى بوده باشد تا بدين وسيله از بار صلح شانه خالى كند و نامش به عنوان كسى كه با تقسيم قدس موافقت كرده در تاريخ ثبت نشود.«(105)

3. منطقه
با شروع انتفاضه‏الاقصى، واكنش‏هايى در برابر آن از سوى كشورهاى اسلامى منطقه ابراز شد. در اين ميان مواضع كشورهايى همچون عربستان سعودى، مصر، اردن، سوريه و ايران بيشتر از ديگر كشورهاى اسلامى قابل تأمل بود.

عربستان سعودى
با شروع انتفاضه‏الاقصى، عربستان سعودى، ضمن حمايت از انتفاضه و قيام مردم مسلمان فلسطين، اقدامات سركوبگرانه رژيم صهيونيستى را محكوم كرد. اين كشور ضمن اعتراض شديد به تهاجم وحشيانه نيروهاى اسرائيلى كه منجر به شهادت هفت فلسطينى در مسجدالاقصى شد از جامعه بين‏المللى خواست تا اقدام‏هايى براى جلوگيرى از تجاوز به اماكن مقدس اسلامى به عمل آورند.(106)
به گزارش روزنامه الشرق الاوسط (3 - 1380/7/11 اكتبر 2001) عربستان سعودى با پرداخت مبلغ چهل ميليون دلار به صندوق بانكى انتفاضه قدس در مجموع مبلغ 250 ميليون دلار به اين صندوق از ابتدا تاكنون پرداخت كرد. اين در حالى است كه كشورهاى عمان، بحرين، سوريه، الجزاير و قطر كمك‏هاى نقدى خود را به ارزش 30 7 3 10 و 50 ميليون دلار به حساب اين صندوق واريز كردند.(107)
حمايت عربستان سعودى از انتفاضه‏الاقصى به كمك‏هاى نقدى محدود نشد. از اقدامات ديگر اين كشور تشكيل سمينار دو روزه انتفاضه‏الاقصى با حضور مقامات بلندپايه خود و تلاش براى ايجاد يك مكانيزم عربى واحد براى كسب حمايت اتحاديه اروپا و روسيه در جهت جلوگيرى از سياست‏هاى سركوبگرانه‏ى رژيم صهيونيستى مى‏توان اشاره كرد.
روزنامه \"المدينه\" و \"البلاد\" چاپ رياض نيز در سالگرد انتفاضه مردم فلسطين ضمن حمايت از تداوم قيام مردم فلسطين خواستار تشكيل جبهه ضد صهيونيستى و تشكيل يك ائتلاف بين‏المللى براى مبارزه با جنايت‏هاى رژيم صهيونيستى شدند.
كميسيون ادارى صندوق الاقصى و انتفاضه نيز در نشست خود به رياست \"يوسف ابراهيم البسام\" نماينده عربستان در بانك اسلامى توسعه براى اجراى برنامه‏ها و طرح‏ها و كمك‏هاى فورى به مردم فلسطين 59/2 ميليون دلار اختصاص داد.(108)


مصر
پس از ناكام ماندن اجلاس پاريس براى پايان دادن به موج اعتراضات مردمى و خاموش كردن شعله‏هاى انتفاضه، اجلاس شرم‏الشيخ با شركت حسنى مبارك رئيس جمهور مصر تنها يك هفته بعد از شروع درگيرى‏ها در سرزمين‏هاى اشغالى آغاز به كار كرد. ليكن به دليل امتناع باراك از حضور در اين اجلاس، اين نشست بدون دستيابى به توافقى ناكام ماند. ولى رايزنى‏هاى حسنى مبارك ادامه يافت و مذاكرات شرم‏الشيخ با هدف آتش‏بس ميان طرفين در تاريخ 1379/7/25 از سرگرفته شد. ارمغان رئيس جمهور مصر براى مردم فلسطين قرار دادن همه‏ى مسؤوليت‏هاى خاموش كردن انتفاضه بر عهده تشكيلات خودگردان بود. روند حمايت از توقف انتفاضه در صدر برنامه‏هاى سياسى دولت مبارك قرار گرفت تا آنجا كه بعد از گذشت 3 ماه تلاش مستمر، اين كشور تلاش كرد تا مذاكره كنندگان اسرائيلى و فلسطينى را به پاى ميز مذاكره فراخواند.
»عَمر موسى« وزير امور خارجه )وقت( مصر نيز طى اظهاراتى در قاهره، رژيم صهيونيستى را مسئول ناآرامى‏هاى جارى در سرزمين‏هاى اشغالى فلسطين معرفى كرد.«(109)

اردن
تحليل و ارزيابى سياست‏هاى كنونى طبقه حاكمه اين كشور، به دنبال افشاى اسناد محرمانه انگلستان مبنى بر درخواست شاه حسين پادشاه اردن براى دخالت اسرائيل در سركوب جنبش مقاومت فلسطين در سپتامبر سال 1970 توجيه‏پذير و معقول مى‏نمايد. از اين‏رو ملك عبدا... فرزند شاه حسين در مذاكرات شرم‏الشيخ شركت كرد تا از گسترش شعله‏هاى انتفاضه به اردوگاه‏هاى آوارگان فلسطينى در اردن جلوگيرى كند. همنوايى شاه اردن با سياست‏هاى آمريكا و اسرائيل نهايتاً منجر به اعزام يوسى بيلين وزير دادگسترى اسرائيل از سوى نخست‏وزير )باراك( به اين كشور شد. ملك عبدا... با استقبال از شروع مجدد مذاكرات اسرائيل و فلسطين و آمادگى اين كشور براى ارايه كمك‏هاى لازم، مراتب نگرانى خود را از ادامه انتفاضه ابراز داشت. يوسى بيلين اظهار داشته بود كه:

»پادشاه اردن نگران است ادامه انتفاضه از ابعاد اقتصادى، جهانگردى و وضعيت اجتماعى، آينده اردن را تحت تأثير قرار دهد.«(110)

سوريه
سوريه به دنبال شروع انتفاضه از كشورهاى عربى خواست تا روابط خود با رژيم صهيونيستى را قطع كنند. فاروق‏الشرع وزير امور خارجه سوريه در كنفرانس وزراى خارجه اعراب در قاهره، اسرائيل را عامل ايجاد بحران در منطقه توصيف كرد. مواضع سرسختانه سوريه تحت رهبرى بشار اسد رئيس جمهور اين كشور منجر به ارسال نامه محرمانه كلينتون به بشار اسد شد. در اين نامه ضمن انتقاد از سياست‏هاى حافظ اسد در قبال خاورميانه از جانشين او در خواست شده بود، ملعبه‏ى شاگردان پدرش قرار نگيرد. با اين حال مواضع سوريه در قبال حمايت از جنبش مردمى فلسطين ادامه يافت. راديو اسرائيل در تاريخ 6 دى ماه 1379 گزارش داد:

»برخلاف مصر، دولت سوريه مخالفت خود را با پيشنهادات صلح آمريكا براى توقف انتفاضه اعلام كرد.«

حمايت سورى‏ها از مردم فلسطين در جبهه سياسى محدود نشد، از همين رو اين كشور با پخش فيلمى از پاپانوئل در حال پرتاب سنگ به سوى سربازان اسرائيلى، حمايت‏هاى فرهنگى خود را از مبارزان فلسطينى اعلام كرد. روزنامه هاآرتس در تاريخ 28 دسامبر 2000 از تلاش‏هاى سوريه براى حمايت از گروه‏هاى مبارز فلسطينى - جهاد و حماس - گزارش داد. در اين گزارش به درخواست‏هاى مكرر روزنامه‏هاى سوريه مبنى بر رد پيشنهادات صلح آمريكا از سوى حكومت خودگردان اشاره شده بود.(111)
روزنامه سورى \"تشرين\" هم در باره كشتار نمازگزاران مسجدالاقصى نوشت:

»هيچ كس از اين كشتار شگفت‏زده نشد، زيرا صهيونيست‏ها به دست زدن به اين گونه كشتارها عادت كرده‏اند.«(112)

در سوريه علاوه بر موضع‏گيرى صريح مطبوعات نسبت به انتفاضه‏الاقصى و محكوم كردن اقدامات سربكوبگرانه رژيم صهيونيستى، مردم سوريه كمك‏هاى ملى خود به انتفاضه‏الاقصى را شروع كردند.
به گزارش روزنامه البعث (16 - 1380/6/25 سپتامبر 2001)، كمك‏هاى مالى كميته تبليغاتى منشعب از كميته مردمى عربى سوريه به انتفاضه‏الاقصى بالغ بر 170 ميليون ليره سوريه مى‏باشد. كميته مذكور ضمن درخواست از جهان عرب براى اتحاد با يكديگر، خواهان اعطاى كمك‏هاى مادى و معنوى به فلسطينيان براى شكست برنامه‏هاى رژيم صهيونيستى و نيز تضمين ادامه‏ى انتفاضه - كه تمامى اعراب به آن افتخار مى‏كنند - شد.(113)
كميته فوق، كمك‏هاى جمع‏آورى شده را بدين شرح تقسيم كرد: 25 درصد بين كارگران بيكار، 20 درصد بين كشاورزان خسارت ديده، 20 درصد بين مؤسسات و صاحبان منازل ويران شده، 10 درصد بين دانشجويان، 10 درصد بين بيمارستان‏ها و كميته‏ها و انجمن‏هاى مراقبت‏هاى بهداشتى و 10 درصد بين معلولان و مجروحان.(114)

ايران
با شروع انتفاضه‏الاقصى، جمهورى اسلامى ايران، ضمن حمايت از انتفاضه و قيام مردم مسلمان فلسطين، اقدامات سركوبگرانه رژيم صهيونيستى را محكوم كرد.
حمايت اين كشور از روند انتفاضه به طور اخص و مردم فلسطين به طور اعم محدود به چارچوبه زمانى بعد از شروع انتفاضه نبود. »حجت‏الاسلام محتشمى‏پور دبير كل كنفرانس بين‏المللى حمايت از فلسطين در تاريخ 1379/10/11 خواستار گزارش عملكرد وزارت امور خارجه، فرهنگ و ارشاد اسلامى، صدا و سيما و هلال احمر در خصوص يكى از مصوبات مجلس شد. طبق اين مصوبه كه در ارديبهشت ماه سال 1369 به تصويب رسيد، هر يك از اين بخش‏ها موظف به انجام ارايه خدمات در راستاى حمايت از مردم مبارز فلسطين هستند.«(115)
مواضع حضرت آيت‏الله سيدعلى خامنه‏اى رهبر انقلاب به عنوان مرجع ذى‏صلاح در امر تصميم‏گيرى سياست‏هاى خارجى نظام در ديدار چند تن از مسئولان جنبش‏هاى اسلامى با ايشان رهنمود دولت بود. ايشان با اشاره به ادامه مبارزه و جهاد با دشمن صهيونيستى به عنوان تنها راه حل مسأله فلسطين، حوادث انتفاضه را نشان دهنده‏ى ايمان و بيدارى نسل جوان فلسطين و ادامه حركت انتفاضه على‏رغم تهديد با گلوله و خون دانستند. ايشان با اشاره به مردم فلسطين به عنوان افراد محق در امر تصميم‏گيرى براى سرنوشت سرزمين خود، خواستار برگزارى رفراندم براى تعيين نوع حكومت شدند. حجت‏الاسلام والمسلمين سيد محمد خاتمى رئيس جمهور ايران نيز با تأكيد بر همراهى مردم ايران در كنار ملت فلسطين براى ادامه مبارزه حق‏طلبانه و شجاعانه خود از اين مبارزه به عنوان جهاد در راستاى دفاع از مقدسات اسلامى ياد كرد. وزير امور خارجه ايران نيز خواستار تشكيل يك دادگاه بين‏المللى براى محاكمه مقامات رژيم صهيونيستى به عنوان جنايتكاران جنگى شد و پذيرش هر گونه صلح تحميلى را رد كرد.(116)

مردم مسلمان منطقه
پس از شروع انتفاضه‏الاقصى مردم مسلمان منطقه و رهبران دينى و جنبش‏هاى اسلامى در حمايت از انتفاضه فلسطينيان موضع قاطعى در پيش گرفتند. سيد حسن نصرالله دبير كل جنبش حزب الله لبنان ضمن حمايت از انتفاضه‏الاقصى در اين خصوص اظهار داشت:

»هنگامى كه صهيونيست‏ها احساس كنند جسارت آن‏ها به مسجدالاقصى واكنش جهان اسلام را بر نمى‏انگيزد دست به هر كارى خواهند زد.«(117)

از سوى ديگر مسلمانان منطقه نيز در واكنش به انتفاضه دست به تظاهرات وسيعى زدند. از جمله »دانشجويان دانشگاه قاهره و دانشگاه‏هاى \"شارجه\" و \"عجمان\" در امارات متحده عربى و نيز هزاران فلسطينى در لبنان طى تظاهرات گسترده‏اى رژيم صهيونيستى را محكوم و از انتفاضه پشتيبانى كردند.«(118) در اين ميان دكتر\"عبدالمعطى ديومى\" رئيس دانشكده اصول‏الدين دانشگاه الازهر مصر طى فتوايى اعلام كرد:

»من از همين جا اعلام مى‏كنم كه اسرائيلى‏ها را هر جا يافتيد بكشيد، اكنون زمان جهاد است و بر تمام مسلمانان جهان جهاد واجب است... ما به عنوان مسلمان مى‏گوييم بايد اين انتفاضه تداوم يابد و بر همه مسلمانان در همه جا آن را يارى و پشتيبانى كنند و پشتيبانى از اين انتفاضه بايد با خون، مال، سلاح و همه چيز باشد.«(119)

وى درباره فتواى الازهر درباره قتل اسرائيلى‏ها گفت:

»اين يك حكم شرعى است و هر جا آن‏ها را در اسرائيل يافتيد بكشيد چرا كه آنان تجاوز خود را از سال 1948 شروع كردند.«(120)

4 - بين‏المللى

سازمان ملل
پس از شروع انتفاضه و شدت گرفتن آن، شوراى امنيت سازمان ملل پس از 6 ساعت بحث درباره موج جديد خشونت در سرزمين‏هاى اشغالى اعلام كرد به دليل اختلاف اعضاى شوراى امنيت به نتيجه نرسيده است و ادامه بحث در باره بحران در سرزمين‏هاى اشغالى را به بعد موكول خواهيم كرد. در پايان جلسه شوراى امنيت \"نانسى سودربرگ\" يكى از سفراى آمريكا در سازمان ملل به خبرنگاران گفت:

»واشينگتن از بيانيه‏اى كه در آن اسرائيل متهم به نقض پيمان ژنو شده باشد حمايت نمى‏كند.«

وى افزود:

»اعضاى شوراى امنيت درباره تنظيم يك بيانيه بحث مفصلى داشتند ولى در خاتمه درباره مفاد اين بيانيه اتفاق آرا به دست نيامد.«

وى همچنين اظهار داشت آمريكا بيانيه‏اى را كه در آن شدت عمل بيش از حد عليه نظاميان فلسطينى شده باشد قابل قبول مى‏داند ولى اسرائيل را به نقض پيمان ژنو در رابطه با حمايت از غير نظاميان در زمان جنگ متهم نخواهد كرد.
\"ناصرالقدوه\" ناظر دايم فلسطين در سازمان ملل نيز تأكيد كرد كه وى عدم صدور بيانيه را به يك بيانيه ضعيف كه در آن از پيمان ژنو و محكوميت اسرائيل صحبتى نشده ترجيح مى‏دهد. همچنين اظهار داشت:

»ما به هيچ وجه بيانيه‏اى كه به منافع ملى فلسطين صدمه بزند قبول نخواهيم كرد.«(121)

نمايندگان بيش از 50 كشور جهان نيز با سخنرانى‏هاى خود در شوراى امنيت سازمان ملل به اسرائيل حمله و اقدامات وحشيانه آن رژيم را در كشتار مردم فلسطين محكوم كردند. در تاريخ 79/7/16 جلسه غير علنى شوراى امنيت سازمان ملل كه براى بررسى اقدامات رژيم صهيونيستى تشكيل شده بود بدون نتيجه پايان يافت. اين شورا تحت فشار آمريكا نتوانست در مورد مفاد پيش‏نويس قطعنامه پيشنهادى جنبش عدم تعهد به توافقى اساسى دست يابد. 114 كشور عضو جنبش عدم تعهد خواستار محكوميت رژيم صهيونيستى شده بودند.(122)
در ادامه تحولات نهايتاً شوراى امنيت سازمان ملل توانست تا در خاتمه 5 روز بحث‏هاى مفصل در شوراى امنيت در تاريخ 79/7/17 قطعنامه‏اى را در محكوميت اقدامات صهيونيست‏ها با رأى ممتنع آمريكا به تصويب برساند. \"ريچارد هولبروك\" نماينده آمريكا در سازمان ملل درباره اين قطعنامه گفت:

»از نظر آمريكا اين قطعنامه خوبى نبود.«

وى افزود:

»به دليل تغييراتى كه در مفاد قطعنامه داده شد آمريكا به آن رأى ممتنع داد و در صورتى كه ضرورت پيدا مى‏كرد آن را وتو مى‏كرديم.«(123)

در اين حال با گسترش و تداوم انتفاضه حمايت‏هاى جهانى از مردم فلسطين اوج گرفت و از كشورهاى اروپايى، خاورميانه تا آمريكاى شمالى و جنوبى و آسياى شرقى تظاهرات گسترده‏اى به حمايت از فلسطينى‏ها و محكوميت اسرائيل صورت گرفت. از سوى ديگر \"كوفى عنان\" در پى وخامت اوضاع منطقه خاورميانه به اسرائيل سفر كرد و با \"باراك\" نخست‏وزير اسرائيل و \"عرفات\" رئيس تشكيلات خودگردان فلسطين ملاقات كرد. ليكن از اين ملاقات‏ها نتيجه‏اى حاصل نشد.
پس از اين كه حملات اسرائيل به فلسطينيان، شدت يافت، نماينده ناظر فلسطينى در سازمان ملل خواهان تشكيل جلسه اضطرارى شوراى امنيت شد كه با مخالفت نماينده دايم آمريكا در سازمان ملل روبه‏رو شد، وى اظهار داشت:

»شوراى امنيت روز شنبه گذشته با تصويب قطعنامه 1322 حداقل به طور به طور موقت كارايى خود را براى حل بحران خاورميانه از دست داده است.«(124)

در همين شرايط و در پى وخامت اوضاع در سرزمين‏هاى اشغالى فلسطين حملات بى‏سابقه‏اى عليه كنيسه‏ها و ديگر مكان‏هاى مذهبى يهوديان در كشورهاى اروپايى و به‏ويژه در فرانسه، انگليس، و آمريكا صورت گرفت به نحوى كه تنها در انگليس 50 كنيسه مورد حمله قرار گرفت. در آمريكا نيز »تظاهراتى ده‏هزار نفرى در نيويورك عليه جنايت‏هاى رژيم صهيونيستى انجام گرفت كه در آن مسلمانان، مسيحيان، و حتى برخى يهوديان مقيم شرق آمريكا شركت داشتند. اين تظاهرات در تاريخ تظاهرات ضد اسرائيلى در آمريكا بى‏سابقه بود.«(125)

سازمان كنفرانس اسلامى
پس از شروع انتفاضه‏الاقصى و شدت گرفتن سركوبى فلسطينى‏ها، سازمان كنفرانس اسلامى از سازمان ملل متحد خواست به منظور پايان دادن فورى به حملات نيروهاى صهيونيست عليه فلسطينى‏ها مداخله كند. همچنين اين سازمان خواستار تحقيق بين‏المللى در مورد قتل‏عام فلسطينى‏ها شد.

آمريكا
در پى شروع انتفاضه و شدت گرفتن خشونت‏ها در سرزمين‏هاى اشغالى مقامات آمريكايى خواهان پايان يافتن درگيرى‏ها شدند. از جمله سخنگوى شوراى امنيت ملى كاخ سفيد گفت:

»آينده بيت‏المقدس بايد پشت ميز مذاكره تعيين شود نه در درگيرى‏هاى خيابانى.«

\"مادلين آلبرايت\" وزير خارجه آمريكا نيز با ابراز نگرانى درباره درگيرى‏هاى خونين در فلسطين اشغالى اظهار داشت:

»دوره ديگرى از خشونت و درگيرى در حال توسعه است كه براى گفت‏وگوهاى صلح مخرّب مى‏باشد.«
وى افزود:

»مذاكرات صلح در مرحله حساس قرار گرفته و اين مهم است كه خشونت‏ها هر چه زودتر پايان پذيرد.«(126)

\"كلينتون\" رئيس جمهور آمريكا نيز طى تماس تلفنى با باراك و ياسر عرفات خواهان پايان درگيرى‏ها و نجات روند صلح خاورميانه شد. اما در همين حال دو نامزد رياست جمهورى آمريكا يعنى \"ال‏گور\" و \"جورج دبليو بوش\" در ضمن مناظره‏اى، با جديت از رژيم صهيونيستى حمايت كرده و گفتند، عرفات بايد هر چه سريع‏تر با عقب كشيدن مردم خود، به اين درگيرى‏ها پايان دهد.
پشتيبانى آمريكا از اسرائيل در جريان انتفاضه‏الاقصى باعث بروز واكنش‏هاى شديدى عليه آن در منطقه خاورميانه شد. علاوه بر حمله تظاهر كنندگان به سفارتخانه‏هاى آمريكا در يمن و سوريه، حمله انتحارى يك قايق به ناوشكن آمريكايى \"كول\" در 12 اكتبر 2000 كه در بندر عدن براى سوخت‏گيرى و ادامه حركت به سوى خليج فارس توقف كرده بود رخ داد كه منجر به كشته شدن 17 تن و زخمى شدن 35 تن از خدمه آن شد.(127)
پس از اين كه جرج بوش به كاخ رياست جمهورى آمريكا راه يافت، حمايت اين كشور از اقدامات سركوبگرانه رژيم صهيونيستى افزايش يافت. نمود عينى اين حمايت‏هاى آمريكا در حمايت اين كشور از كشتار مسلمانان مظلوم فلسطين اردوگاه جنين توسط نظاميان رژيم صهيونيستى بود كه واكنش شديد افكار عمومى جهان را عليه اين كشور به همراه داشت.

صفحه بعد فهرست صفحه قبل