تحولات اقتصادی صفحه قبل

تحولات اقتصادی

بین سالهای ۱۹۹۳-۱۹۴۸

محققان و پژوهشگران در امور اسرائیل معمولاً اقتصاد این دولت را از زمان تأسیس به ۴دوره تقسیم می‌کنند:

الف) دوره سختی و پایه گذاری (۱۹۵۴-۱۹۴۸): در سالهای نخست تشکیل اسرائیل، بیشترین اهتمام رژیم صهیونیستی معطوف به سه موضوع بود: اول پایه ریزی ارتش مدرن، آماده نبرد و قادر به استفاده از سلاح‌های پیشرفته؛ دوم پذیرش مهاجرین جدید؛ سوم ایجاد نهادهای دولتی جدید شامل مؤسسات خدمات مدنی، بانک مرکزی، بیمه ملی، رادیو و....

ب) دوره رشد سریع (۱۹۷۲-۱۹۵۴): در این دوره و در پی سرازیرشدن سرمایه‌های خارجی که در قالب غرامت‌های پرداختی آلمان صورت می‌پذیرفت و نیز به دنبال افزایش نیروی کار فعالیت‌های اقتصادی به شدت رشد کرد. بدین جهت بود که رشد تولید ناخالص ملی که در دوره پیش کمتر از ۲% بود، به ۱۷% رسید و این امر به افزایش ۹ درصدی مصرف سرانه نیز انجامید.

ج) دوره تورم و رکود (۱۹۸۵-۱۹۷۳): دوره تورم و رکود در اقتصاد اسرائیل پس از جنگ اکتبر سال ۱۹۷۳ آغاز شد، در طول این دوره نرخ رشد تولید ناخالص ملی از ۳% فراتر نرفت و در بعضی از سالها نیز به صفر رسید و میزان پرداخت‌های تجاری و بودجه دولت با کسری زیادی روبرو گردید. این رکود دلایل متعددی داشت. در مطالعات سیاسی و گزارش‌های مطبوعاتی معمولاً هزینه سنگین جنگ ۱۹۷۳ و افزایش ناگهانی بهای نفت به عنوان دو عامل اصلی رکود اقتصادی اسرائیل قلمداد می‌شود.

د) دوره اصلاحات اقتصادی (از سال ۱۹۸۵ به بعد): با اجرای برنامه اصلاحات اقتصادی در اواخر دهه ۸۰ دولت ضمن کاستن از هزینه‌های جاری خود، کاهش ارزش برابری شیکل (پول ملی) و جلوگیری از افزایش سطح دستمزدها موفق به مهار تورم شد. در فاصله سالهای ۱۹۷۸ تا ۱۹۸۸ اوضاع اقتصادی به طور کلی بهبود یافت. اما در سال ۱۹۸۹ و در پی سیاست‌های پولی جدید دولت که به بالارفتن هزینه‌های سرمایه گذاری انجامید و نیز قیام مردم فلسطین (انتفاضه) و اثرات نامطلوبش بر اقتصاد، بار دیگر رکود بر فعالیت‌های اقتصادی سایه افکند. در اوایل دهه نود، روند اقتصادی اسرائیل مجدداً رو به رشد گذاشت. مهاجرت گسترده یهودیان شوروی سابق و به تبع آن فعال شدن بازارها و دریافت وام‌های کلان برای پذیرش مهاجران تازه وارد، دلیل این رشد بود.

فهرست صفحه قبل